Dominant gezoomd

gez

Gezoomde (EF) man – Ludo Hoste

De allereerste gezoomde valkparkiet werd in 1979 ontdekt in Engeland in … een dierenwinkel! Tot op vandaag is deze mutatie nog vrij moeilijk te vinden. Het is – voorlopig – de enige dominant verervende mutatie bij de valkparkiet in Europa, hoewel er ooit een dominant bont mutatie zou hebben bestaan. De gezoomde – of dominant gezoomde – werd tot voor kort nog “dominant pastel” genoemd. Intussen heeft verenonderzoek door Mutavi aangetoond dat deze overeen komt met de dominant verervende gezoomd mutatie zoals die wordt gevonden bij onder meer de agaporniden. Soms wordt de gezoomde ook nog aangeduid met verouderde benamingen zoals zwartkop of dominant zilver. Dominant verervend betekent dat jonge vogels de mutatie altijd vertonen vanaf ze die van een enkele ouder erven, deze jongen noemt men dan enkelfactorig (EF). Er bestaan natuurlijk ook jongen die de mutatie twee keer erven (van beide ouders), deze worden dan dubbelfactorig (DF) genoemd. Beide vormen EF en DF verschillen vrij sterk van uiterlijk en om het nog wat moeilijker te maken, ook tussen vogels van dezelfde vorm zit nogal wat variatie.

gez2

Witmasker gezoomde (EF) man – Patrick Konz

De EF gezoomde is een vogel met een lichtgrijze lichaamskleur die beduidend lichter is dan de wildkleur, met uitzondering van de kop. De overgang is scherp en daardoor steekt de kop donker af tegen het lichaam, bij vrouwelijke vogels is dit vooral goed te zien. Het is dan ook niet verwonderlijk dat men ook wel eens van ‘zwartkoppen’ spreekt. Bij mannelijke vogels is dit vooral op de kruin en in de nek goed zichtbaar. Eigenlijk wordt de vogel naar de staart toe steeds lichter, waarbij de staart zelf zilverkleurig is met een gele waas. Helaas vertonen niet alle exemplaren deze tekenen even duidelijk. De hoorndelen van de vogel zoals bek en nagels zijn soms extra donker gekleurd. Op de rug en de vleugels vertonen deze vogels een gezoomd effect, waarbij het midden van de veer (inclusief de nerf) veel bleker is dan de rand van de veer.  Jonge vogels vertonen dit minder uitgesproken en komen pas volledig op kleur op een leeftijd van 2 tot 3 jaar. Niet alle EF gezoomde valkparkieten vertonen deze zoming even duidelijk, bij sommige is het enkel met moeite zichtbaar, zelfs voor een expert, in de kleine schouderveren aan de buitenzijde van de vleugel. Deze vogels onderscheiden zich nauwelijks van een wildkleur.

Voor de tentoonstelling wordt veel belang gehecht aan een lichte lichaamskleur, met een opbleking van ongeveer 50% ten opzichte van de wildkleur. Het is dan ook aan te raden om een strenge selectie door te voeren bij het kweken van EF, en dit door lichte vogels tegen elkaar te plaatsen. Het is nog niet duidelijk welke invloed de opbleking van de lichaamskleur bij de EF vogels heeft op het kweken van DF exemplaren.

Dsc_9799

Gezoomde (DF) man (nog niet op kleur) – Foto: George Steinz, kweker: Jel Voots

De DF gezoomde is een nagenoeg witgele vogel met donkere ogen (rechts op de foto). Er bestaan exemplaren die een vrij donkere kop behouden, maar er zijn er ook waarbij de kop bijna even witgeel is als de lichaamskleur en slechts met veel moeite een lichte waas te zien is. De wangvlek blijft behouden en kan iets minder intensief gekleurd zijn. Sommige DF vogels  kunnen ook wat vlekkerig lijken. Samen met de donkere ogen is met deze kenmerken ook het onderscheid met de lutino vrij goed te maken.

U ziet, er bestaan grote verschillen tussen gezoomde vogels die niet eenvoudig te verklaren zijn. De werking van deze mutatie is dan ook nog onvoldoende gekend. Het is te hopen dat hier meer duidelijkheid over komt in de toekomst. Het is zeker: over deze kleurmutatie is het laatste nog niet gezegd!

Gezoomden zijn pas herkenbaar in het nest vanaf dat de jongen quasi volledig in de veren zitten. De zoming vertoont zich in dit stadium zeker al in de schouderveren en bij “goede” exemplaren is ook de zoming op de rug en de afscheiding met de kop op dit moment al zichtbaar.

Mooie combinaties met gezoomd kan je maken met mutaties die ingrijpen op het psittacine, zoals witmasker of bleekmasker (zie foto onderaan). Mutaties die het melanine in de vogel sterk verminderen, zoals bv. lutino of bronze fallow, zijn minder aan te raden omdat het gezoomde effect dan minder goed zichtbaar wordt.

gez3

Bleekmaskerwitmasker gezoomde (EF) man – Foto: Ida-Emilia Kaukonen, kweker: Lieke Gielen

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *